Kalıplar ve işaretler

Düzenli ifadeler, metinde arama ve değiştirme yapmak için etkili bir yöntem sağlayan kalıplardır.

JavaScript’te, RegExp nesnesi aracılığıyla kullanılabilirler ve ayrıca string metotlarına entegre edilmişlerdir.

Düzenli İfadeler

Bir düzenli ifade (“regexp” veya sadece “reg”) bir kalıp ve isteğe bağlı işaretlerden oluşur.

Düzenli ifade nesnesi oluşturmak için kullanılabilecek iki sözdizimi vardır.

Uzun olan sözdizimi:

regexp = new RegExp("kalıp", "işaretler");

Ve bölme işareti “/” kullanan kısa olanı:

regexp = /kalıp/; // işaret yok
regexp = /kalıp/gim; // g, m ve i işaretleriyle birlikte (yakında ele alınacak)

Bölme iÅŸaretleri /.../ JavaScript’e düzenli bir ifade oluÅŸturduÄŸumuzu söyler. Aynı tırnak iÅŸaretlerinin String oluÅŸturduÄŸumuzu söylediÄŸi gibi.

Her iki durumda da regexp, RegExp sınıfının bir örneÄŸi oluÅŸturulmuÅŸ olur.

Bu ikisi arasındaki temel fark, bölme iÅŸareti /.../ kullanan modelin kalıba expression eklenmesine izin vermemesidir (${...} kullanan string ÅŸablonları gibi). Tamamen statiktirler.

Bölme iÅŸaretleri, kod yazarken düzenli ifadeyi önceden bildiÄŸimizde kullanılır – ve bu en yaygın durumdur. new RegExp ise, dinamik olarak oluÅŸturulan bir string’den anında bir regexp oluÅŸturmamız gerektiÄŸinde daha sık kullanılır. ÖrneÄŸin:

let tag = prompt("Hangi tag'i bulmak istiyorsun?", "h2");

let regexp = new RegExp(`<${tag}>`); //  yukarıdaki prompt'a "h2" cevabı verildiyse,  /<h2>/ ile aynı olur.

Ä°ÅŸaretler

Düzenli ifadelerde aramayı etkileyen işaretler olabilir.

JavaScript’te bunlardan sadece 6 tanesi var:

i

Bu iÅŸaretle arama, büyük/küçük harfe duyarlı deÄŸildir: A ve a arasında fark yoktur (aÅŸağıdaki örneÄŸe bakın).

g

Bu işaretle arama, tüm eşleşenleri arar. Eğer g işareti yoksa, sadece ilk eşleme döndürülür.

m

Çok satırlı mod (Multiline mode of anchors ^ $, flag "m" bölümünde ele alınmıştır).

s

Yeni satır karakteri \n ile eÅŸleÅŸmek için noktaya . izin veren “dotall” modunu etkinleÅŸtirir. (Karakter Sınıfları bölümünde ele alınmıştır).

u

Tam unicode desteğini etkinleştirir. Bu işaret, vekil çiftlerin doğru işlenmesini sağlar. Bununla ilgili daha fazla bilgi Unicode: flag "u" and class \p{...} bölümünde.

y

“Yapışkan” mod: metindeki tam pozisyonu arar (Sticky flag "y", searching at position bölümünde ele alınmıştır)

Arama: str.match

Daha önce de belirtildiği gibi, düzenli ifadeler string metotlarına entegre edilmiştir.

str.match(regexp) metodu regexp ile str stringindeki tüm eÅŸleÅŸmeleri bulur.

3 çalışma modu vardır:

1. Düzenli ifadede g iÅŸareti varsa, tüm eÅŸleÅŸmelerden oluÅŸan bir dizi döndürür:

   let str = "We will, we will rock you";
   
   alert( str.match(/we/gi) ); // We,we (eÅŸleÅŸen 2 string'den oluÅŸan bir dizi)

   Hem We hem de we’nin bulunduÄŸuna dikkat edin, çünkü i iÅŸareti aramayı büyük/küçük harfe duyarsız hale getirir.

2. EÄŸer g iÅŸareti yoksa, yalnızca ilk eÅŸleÅŸmeyi döndürür. Dönen ifade bir dizi formundadır. Ä°lk eÅŸleÅŸme dizininin 0 indeksinde yer alır ve dizinin bazı ek ayrıntılar saÄŸlayan property’leri vardır:

   let str = "We will, we will rock you";
   
   let result = str.match(/we/i); // g iÅŸareti olmadan
   
   alert( result[0] );     // We (ilk eÅŸleÅŸme)
   alert( result.length ); // 1
   
   // Details:
   alert( result.index );  // 0 (eÅŸlemenin string'deki pozisyonu)
   alert( result.input );  // We will, we will rock you (kaynak string)

   Düzenli ifadenin bir kısmı parantez içine alınmışsa dizinin 0 dışında baÅŸka indeksleri de olabilir. Bunu, Capturing groups bölümünde ele alacağız.

3. Son olarak, eÅŸleÅŸme yoksa null döndürülür (g iÅŸareti olup olmadığı önemli deÄŸildir).

   Bu çok önemli bir nüans. EÅŸleÅŸme yoksa boÅŸ bir dizi almıyoruz, bunun yerine null alıyoruz. Bunu unutmak hatalara neden olabilir, örneÄŸin:

   let matches = "JavaScript".match(/HTML/); // = null
   
   if (!matches.length) { // Error: Cannot read property 'length' of null
     alert("Yukardaki satırda hata var");
   }

   Sonucun her zaman bir dizi olmasını istiyorsak, bunu şu şekilde yazabiliriz:

   let matches = "JavaScript".match(/HTML/) || [];
   
   if (!matches.length) {
     alert("Eşleşme yok"); // şimdi çalışıyor
   }

Yer deÄŸiÅŸtirme: str.replace

str.replace(regexp, yeni_str) metodu, string str’de regexp kullanılarak bulunan eÅŸleÅŸmeleri yeni_str ile deÄŸiÅŸtirir (g iÅŸareti varsa tüm eÅŸleÅŸmeler, aksi takdirde yalnızca ilk olanı).

Örneğin:

// no flag g
alert( "We will, we will".replace(/we/i, "I") ); // I will, we will

// with flag g
alert( "We will, we will".replace(/we/ig, "I") ); // I will, I will

Ä°kinci argüman, yeni_str bulunan eÅŸlemenin yerine geçen string’dir. EÅŸleÅŸmenin parçalarını eklemek için özel karakter kombinasyonları kullanabiliriz:

$& ile bir örnek::

alert( "I love HTML".replace(/HTML/, "$& and JavaScript") ); // I love HTML and JavaScript

Test: regexp.test

regexp.test(str) metodu en az bir eÅŸleÅŸme arar, eÅŸleÅŸme bulunursa true deÄŸerini döndürür, aksi takdirde false deÄŸerini döndürür.

let str = "I love JavaScript";
let regexp = /LOVE/i;

alert( regexp.test(str) ); // true

Bu bölümün ilerleyen kısımlarında düzenli ifadeler üzerinde daha fazla çalışacağız, daha fazla örnek üzerinde duracağız ve diğer metotlarla da karşılaşacağız.

Metotlar hakkında tam bilgi Methods of RegExp and String makalesinde verilmiştir.

Özet

• Düzenli ifade bir kalıp ve isteÄŸe baÄŸlı iÅŸaretlerden oluÅŸur: g, i, m, u, s, y.
• Ä°ÅŸaretler ve özel semboller olmadan (daha sonra inceleyeceÄŸiz) düzenli ifadelerle arama bir substring aramasıyla aynıdır.
• str.match(regexp) metodu eÅŸleÅŸmeleri arar: g iÅŸareti varsa tümü, aksi takdirde yalnızca birincisini döner.
• str.replace(regexp, yeni_str) metodu, regexp kullanılarak bulunan eÅŸleÅŸmeleri yeni_str ile deÄŸiÅŸtirir: g iÅŸareti varsa tümünü, aksi takdirde yalnızca ilkini deÄŸiÅŸtirir.
• regexp.test(str) metodu en az bir eÅŸleÅŸme varsa true deÄŸerini döndürür, aksi takdirde false deÄŸerini döndürür.